Z tą kategorią błędów każdy instruktor musi radzić sobie sam. Musi umieć ocenić kursanta i wywnioskować na co może mu pozwolić, czego się po nim spodziewać i gdzie oraz w którym momencie może pojawić się niebezpieczeństwo.

Podczas jazd pojawia się również inny rodzaj błędów. Popełniane przez wielu kursantów metodycznie, powtarzane wiele razy, do których można się przyzwyczaić i które da się przewidzieć. Poniżej zebrałem kilka, które pojawiają się najczęściej.

Z moich obserwacji wynika, że jest to błąd, który dotyczy największej ilości kursantów. Przybiera wiele form: noga trzymana nad/na sprzęgle podczas jazdy prostymi odcinkami drogi, wciskanie sprzęgła na zakrętach i skrzyżowaniach, hamowanie w każdej sytuacji z użyciem sprzęgła, zjeżdżanie ze wzniesienia na wciśniętym sprzęgle.

A przecież sprzęgła powinno się używać jak najrzadziej przez krótką chwilę, tylko w sytuacjach gdy jego wciśnięcie jest absolutnie konieczne. (Jeśli chcesz się dowiedzieć więcej o prawidłowym używaniu sprzęgła i wielu aspektach jazdy polecam ten artykuł

Wielu kursantów boi się odgłosu pracującego silnika. Gdy jego dźwięk staje się trochę głośniejszy zaczynają obawiać się, że coś się dzieje z samochodem. Najczęstszą reakcją jest wtedy puszczenie pedału gazu w trakcie ruszania, co, niestety, kończy się szarpnięciem i zgaśnięciem silnika lub tzw. “kangurkiem”. Na egzaminie zdecydowanie lepiej będzie, jeśli silnik zawarczy podczas ruszania, niż gdy samochód zgaśnie.

Tego błędu chyba nie trzeba komentować. Wiadomo – późne włączenie kierunkowskazu, to późne poinformowanie innych o manewrze, jaki mamy zamiar wykonać. Kierowcy jadący z tyłu będą zmuszeni do ostrego hamowania lub omijania naszego samochodu w ostatniej chwili.
Czasem zdarza się również (szczególnie przy manewrze zmiany pasa ruchu), że kursant włącza kierunkowskaz odpowiednio wcześnie, ale również wyłącza go za wcześnie. Prawidłowo manewr należy sygnalizować do momentu, gdy samochód w całości znajdzie się na sąsiednim pasie ruchu.

Bardzo często skręcając na skrzyżowaniu lub pokonując ostry zakręt kursanci zapominają o zmianie biegu. I tak, po zwolnieniu z 50 km/h do 25 km/h próbują jechać dalej na trójce czy czwórce. Najczęściej kończy się to powolnym przyspieszaniem przy bardzo niskich obrotach silnika.
Aby ustrzec się tego błędu warto zapamiętać sobie, żeby bieg redukować jeszcze przed skręceniem. Dzięki temu po wyjeździe z zakrętu można szybko przyspieszyć do właściwej prędkości i nie utrudniać nikomu ruchu.

Bardzo wielu kursantów ma ograniczone pole obserwacji. Patrzą tylko na to, co jest kilka metrów przed nimi. Zapominają, o zerkaniu w lusterka i, co gorsze, nie widzą tego co dzieje się kilkadziesiąt metrów przed autem. Przeszkoda na pasie ruchu, która jest kilkadziesiąt metrów przed samochodem jest często ignorowana. Później, gdy do takiego miejsca jest już blisko okazuje się, że jest za późno na zmianę pasa lub szybkie ominięcie i trzeba zatrzymać samochód. Po zatrzymaniu pojawia się oczywiście problem włączenia się do ruchu.
Aby tego uniknąć obserwuj co się dzieje na drodze i przewiduj z wyprzedzeniem co musisz zrobić, aby uniknąć zagrożenia.

Aby wyeliminować ten rodzaj błędów nie można przymykać na nie oka, co zdarza się wielu instruktorom. Gdy kursant popełni taki błąd kilka razy i nie zostanie upomniany zacznie sądzić, że tak się jeździ i błąd może przerodzić się w nawyk, który potem ciężko wykorzenić.

Najważniejsza ze zmian, to skrócenie czasu egzaminu praktycznego na prawo jazdy kategorii “B”. W tej chwili egzamin trwa 40 minut. Bardzo często zdarzały się sytuacje, że kursant zrobił wszystkie wymagane zadania poprawnie w ciągu 30 minut i w zasadzie na siłę musiał jeździć dalej. Teraz egzamin będzie trwał co najmniej 25 minut.

Poza tym, egzaminator będzie musiał na bieżąco informować osobę egzaminowaną o popełnionych błędach, a nie, jak to było dotychczas, na końcu egzaminu. Ta zmiana może nie dla wszystkich okazać się dobra. Osoby podatne na stres, po usłyszeniu, że właśnie popełniły błąd, mogą się zacząć bardziej denerwować. Z drugiej strony innych informacja o popełnionym błędzie będzie motywować do większej ostrożności.

Kolejną nowością, będzie zmiana sprawdzania świateł i płynów eksploatacyjnych pojazdu. Zamiast pokazywać wszystko, kursant będzie losował tylko dwie rzeczy, które następnie będzie musiał wskazać.

Te dwie, wydawałoby się niewielkie zmiany, na pewno skrócą termin oczekiwania na egzamin być może nawet o połowę.

Nie pozostaje nic innego, jak tylko mieć nadzieję, że w końcu Ministerstwo dotrzyma terminu i zmiany wprowadzi.

Art. 22. 1. Kierujący pojazdem może zmienić kierunek jazdy lub zajmowany pas ruchu tylko z zachowaniem szczególnej ostrożności.
5. Kierujący pojazdem jest obowiązany zawczasu i wyraźnie sygnalizować zamiar zmiany kierunku jazdy lub pasa ruchu oraz zaprzestać sygnalizowania niezwłocznie po wykonaniu manewru.

Na temat zakazu zawracania, przepisy mówią:

6. Zabrania się zawracania:
1) w tunelu, na moście, wiadukcie lub drodze jednokierunkowej,
2) na autostradzie,
3) na drodze ekspresowej, z wyjątkiem skrzyżowania lub miejsca do tego przeznaczonego,
4) w warunkach, w których mogłoby to zagrozić bezpieczeństwu ruchu na drodze lub ruch ten utrudnić.

I to by było na tyle, jeśli chodzi o podstawowe informacje na temat tego manewru. Teraz zobaczymy, jak ma się sytuacja ze znakami.
Znaków, które zabraniają zawracania jest kilka i każdy powinien je wszystkie znać. I tak, po kolei, zabrania się zawracania przy znaku:

• B-23 – Zakaz zawracania. Zakaz ten zabrania zawracania od miejsca jego ustawienia, do najbliższego skrzyżowania, łącznie z tym skrzyżowaniem. Za znakiem B-23 można natomiast skręcać w lewo.
• B-21 – Zakaz skrętu w lewo. Znak ten zabrania zawracania na najbliższym skrzyżowaniu. Można natomiast zawrócić na odcinku drogi pomiędzy znakiem a skrzyżowaniem.
• C-1 – Nakaz skrętu w prawo przed znakiem.
• C-2 – Nakaz skrętu w prawo za znakiem.
• C-3 – Nakaz skrętu w lewo przed znakiem.
• C-4 – Nakaz skrętu w lewo za znakiem.
• C-5 – Nakaz jazdy na wprost.
• C-6 – Nakaz jazdy na wprost lub skrętu w prawo.
• C-7 – Nakaz jazdy na wprost lub skrętu w lewo.
• C-8 Nakaz skrętu w lewo lub w prawo.
• P-8a – Strzałka kierunkowa na wprost.
• P-4 – Linia podwójna ciągła.

Oraz na sygnalizatorze kierunkowym S-3:

Natomiast można zawracać przy znakach:

• P-8b – Strzałka kierunkowa skręt w lewo.
• P-8c – Strzałka kierunkowa do zawracania.

Oraz przy sygnalizatorach:

• S-1 – Sygnalizator z sygnałami do kierowania ruchem.
• S-2 – Sygnalizator z sygnałem dopuszczającym warunkowe skręcanie w prawo.
• S-2 – Sygnalizator z sygnałem dopuszczającym warunkowe skręcanie w lewo.

S-3 – Sygnalizator kierunkowy ze strzałką skierowaną w dół, umożliwiającą zawracanie.

Na koniec dodam jeszcze, że zawracać można z lewego skrajnego pasa. Do przepisu tego nie muszą stosować się pojazdy, których wymiary uniemożliwiają taki manewr, ale tylko na skrzyżowaniach, na których pasy ruchu nie są oznaczone strzałkami kierunkowymi P-8. Jeśli natomiast takie strzałki są namalowane, pojazd taki musi jechać do kolejnego skrzyżowania.

I to by było na tyle, jeśli chodzi o manewr zawracania.

Polecam: “Dekalog myślącego kierowcy” – dla tych, którzy są w trakcie kursu oraz dla doświadczonych kierowców.

Żeby nie było, że to jakieś informacje z palca wyssane zacznę od kilku danych na temat mojej jazdy.

Na co dzień poruszam się samochodem Toyota Yaris 1.4 D4D, 90 KM. Średnie spalanie w mieście przy moim stylu jazdy – 5 – 5,5l, w trasie – 4-4,5l, rekord w trasie to 3,5l. Oczywiście wszystkie dane w przeliczeniu na 100 km.

Jak to robię?

Otóż, stosuję podczas jazdy kilka prostych zasad:

1. Pewnie się narażę autorom większości poradników o ekonomicznej jeździe, ale przed ruszeniem kilka minut rozgrzewam silnik. Słyszałem już wiele opinii o tym, że w nowych silnikach jest to niepotrzebne, ale nie zgodzę się z tym poglądem. Przegazowanie nierozgrzanego silnika nie działa dobrze na jego elementy, szczególnie w silnikach o zapłonie samoczynnym ucierpieć może turbosprężarka. Popatrzcie tylko na niektóre kopcące diesle. Ich właściciele stosowali się do rady i nie rozgrzewali silników przed jazdą. Efekty, w postaci kłębów czarnego dymu, widać każdego dnia w korkach;
2. Jeżdżę na dość niskich obrotach, tzn. maksymalnie 2000 – 2500 obr./min;
3. Staram się nie jeździć na luzie. Gdy widzę, że będę musiał się zatrzymać, po prostu redukuję biegi i hamuję silnikiem do II. W nowych silnikach, podczas takiego hamowania odcinany jest dopływ paliwa, czyli faktyczne spalanie podczas zwalniania wynosi zero. Ponadto hamując w ten sposób oszczędzam klocki hamulcowe, które drastycznie wydłużają swoją żywotność.
4. Nie wożę w bagażniku zbędnego balastu. Nawet nie maiłem pojęcia, że wcześniej woziłem tak dużo niepotrzebnych rzeczy ze sobą.
5. Na dłuższych postojach gaszę silnik. Ale podkreślam – dłuższych. Niektórzy sugerują wyłączanie silnika na postojach ponad 30 sekundowych, ale uważam, że jest to bezcelowe. Podczas odpalania silnik pobiera dużo więcej paliwa, niż podczas pracy na niskich obrotach. Ponadto zużycie elementów silnika w czasie startu jest największe.
6. W trasie staram się utrzymywać stałą prędkość, unikam gwałtownych przyspieszeń i hamowań. Jeżdżę z prędkością około 90 km/h.
7. I oczywiście dbam o swój samochód. Właściwe ciśnienie w oponach to podstawa, a tak wielu kierowców to zaniedbuje.

Tych kilka zasad pozwala mi zmniejszyć zużycie paliwa o około 20%, czyli w kieszeni zostaje dość spora suma pieniędzy. Oczywiście taka delikatna jazda sprawia, że wszystkie elementy samochodu zużywają się wolniej i pracują lepiej. Zyski, które dzięki temu osiągam są dość trudne do oszacowania, ale na pewno jest to kilkaset złotych rocznie. Jeśli nie lubisz wydawać niepotrzebnie pieniędzy polecam i Tobie powyższe rady. Stosowanie ich szybko staje się nawykiem. A poza oszczędnością podnosisz komfort jazdy oraz bezpieczeństwo, a to jest przeciez najważniejsze.

• Po pierwsze ustaw fotel, tak żebyś siedział wygodnie i żeby noga po całkowitym wciśnięciu sprzęgła była delikatnie ugięta w kolanie,
• Ustaw lusterka,
• Zapnij pasy,
• Odpal samochód i włącz światła,
• Wrzuć bieg i zwolnij hamulec awaryjny (czyli popularny “ręczny”),
• Teraz możesz ruszyć (oczywiście wpierw sygnalizując manewr włączeni się do ruchu i uważnie się rozglądając!).

Gdy już ruszysz i samochód nabierze prędkości musisz zmienić bieg. Nigdy nie szarp się ze skrzynią zmiany biegów. Bieg wrzucaj delikatnie poruszając dźwignią po kątach prostych. Zapewne gdy już zdasz egzamin będziesz chciał jeździć dynamicznie i wrzucać biegi przy wysokich obrotach silnika. Niestety, egzaminatorzy preferują trochę inny styl jazdy, tzn. na najwyższym możliwym biegu. Aby im nie podpaść staraj się zmieniać bieg na wyższy przy około 2 – 2,5 tys. obr./min. Zmieniając bieg zawsze wciskaj sprzęgło do końca i zwalniaj nogę z gazu. Gdy bieg jest już zmieniony, odstaw nogę na podłogę auta. Trzymanie nogi nad sprzęgłem w niczym nie pomaga i jest niezwykle męczące.

Rzadko zdarza się sytuacja, że będziesz mógł przez dłuższy czas jechać prosto. Zmieniające się światła, przechodzący piesi oraz inne pojazdy będą dość często zmuszały Cię do hamowania. Jadąc na I lub II hamuj ze sprzęgłem. Gdy masz wyższy bieg najpierw wciskaj pedał hamulca, poczekaj aż obroty spadną do 1,5 tys. i dopiero wtedy wciskaj sprzęgło.

Jazda prosto na pewno jest jednym z łatwiejszych elementów, dlatego bardziej powinieneś koncentrować się na skręcaniu na skrzyżowaniach (szczególnie w lewo). Jednak żeby skręcić zazwyczaj będziesz musiał zmienić pas ruchu. Aby zrobić to poprawnie uważnie obserwuj pas, na który chcesz wjechać w lusterku i bocznej szybie (eliminacja punktu martwego). Nie zapominaj o obserwacji drogi przed Tobą, bo ktoś może np. zacząć hamować! Zasygnalizuj zamiar zmiany pasu kierunkowskazem. Gdy ponownie upewnisz się, że nie zajedziesz nikomu drogi – zmień pas. Ważne jest, aby w trakcie tego manewru jechać ze stałą prędkością (zwalnianie sprawia, że inne samochody względem Ciebie będą poruszać się szybciej, a to na pewno nie ułatwi Ci zadania). Gdy musisz zmienić kilka pasów nigdy nierób tego na raz! (nawet jeśli na drodze nikogo nie ma!) Pasy należy zmieniać sekwencyjnie, tj. jeden po drugim.

Gdy już zajmiesz odpowiedni pas do skrętu ponownie włącz kierunkowskaz. Zwolnij i uważnie obserwuj co się dzieje na skrzyżowaniu. Przed skręceniem zredukuj bieg do takiego, na którym zamierzasz pokonać całe skrzyżowanie (najczęściej II). Jeśli upewnisz się, że możesz przejechać zrób to powoli, nie dodawaj gazu bezpośrednio na zakręcie. Uważnie obserwuj przebieg pasów na drodze, w którą skręciłeś. Pamiętaj, że nie wolno Ci najechać na linię ciągłą ani wjechać w zatoczkę autobusową. Gdy wychodzisz z zakrętu zacznij powoli dodawać gazu.

Kolejnym elementem, który trzeba przećwiczyć obowiązkowo jest zawracanie na skrzyżowaniu. Aby zawrócić powinieneś wybrać właściwy pas – zazwyczaj jest to lewy skrajny pas jezdni. Tak jak przy skręcaniu zredukuj bieg i uważnie się rozejrzyj. Jeśli nic nie jedzie możesz rozpocząć manewr. Zawracając należy uważać aby nie najechać na wysepkę rozdzielającą jezdnie drogi dwujezdniowej – czyli nie powinieneś skręcać zbyt szybko. Trzeba również uważać, żeby nie wymusić pierwszeństwa na pieszych, którzy mogą pojawić się na pasach w trakcie wykonywania przez Ciebie tego manewru.

Jeśli dojeżdżając do skrzyżowania złapie Cię czerwone światło, to po zatrzymaniu staraj się pamiętać o wyrzuceniu biegu i czekaniu na możliwość przejazdu na luzie. Jedynkę wrzucaj wtedy, gdy na przejściu dla pieszych poprzecznym do Twojego kierunku ruchu zgaśnie zielone światło. Jeśli nie widzisz światła bieg możesz wrzucić wcześniej.

To tyle jeśli chodzi o podstawy. Oczywiście to, co napisałem, nie wyczerpuje tematu, ale na początku powinno wystarczyć.

A przecież prawda jest inna. Egzaminatorzy nie mogą nikogo oblać bezpodstawnie. Nie mogą również oblać za któryś z błędów wymienionych wyżej, jeśli był popełniony tylko raz. Warto o tym wiedzieć i nie bać się, że każde, najmniejsze nawet niedociągnięcie skutkuje przerwaniem egzaminu.

Są oczywiście błędy, których popełniać nie wolno. Ważne jest, żeby nie zrobić czegoś, co ma bezpośredni wpływ na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Wszystkie błędy, za które oblewasz wymienione są w Tabeli 12, będącej częścią załącznika do Rozporządzenia w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez kierujących pojazdami, instruktorów i egzaminatorów. Cały tekst można ściągnąć tutaj, ale komu by się chciało to wszystko czytać? ;p

Dla leniwych zamieszczam poniżej samą Tabelę 12. Wystrzegajcie się tych błędów! I nie mam tu na myśli tylko egzaminu. Gdy już odbierzecie upragnione prawko i zaczniecie jeździć sami popełnianie takich błędów może się okazać tragiczne!

Szybki rozwój w niemal wszystkich dziedzinach wymusza na nas ciągłe życie w pośpiechu i nieustanne przyspieszanie. Chcąc wszędzie zdążyć korzystamy z coraz to szybszych metod przemieszczania się. Gdy rower lub autobus przestają wystarczać warto pomyśleć o zrobieniu prawa jazdy. Podjęcie decyzji o posiadaniu tego dokumentu jest pierwszym i najłatwiejszym krokiem. Dalej, niestety, jest już trochę gorzej.
Dzieje się tak dlatego, że egzamin państwowy na prawo jazdy jest częścią wielkiego biznesu, którego zadaniem jest wyciągnięcie od każdego jak największej ilości gotówki. Ale po kolei.

Pierwszym czynnością, która czeka przyszłego kierowcę, jest wybranie odpowiedniego ośrodka nauki jazdy. Wybór jest wielki, prawie w każdym średniej wielkości mieście ośrodków jest kilkanaście, nie mówiąc już o miastach większych, gdzie naukę jazdy można spotkać niemal na każdym rogu. Jednak ośrodek ośrodkowi nierówny!

Aby podjąć właściwą decyzję, możesz szukać informacji na forach internetowych, możesz odwiedzić kilka szkół nauki jazdy i na miejscu dowiedzieć się, jak kurs jest przeprowadzany. Najlepszym i sprawdzonym rozwiązaniem jest jednak zasięgnięcie informacji wśród znajomych. Na pewno w swoim otoczeniu znajdziesz mnóstwo osób, które robiły kurs niedawno albo robią go teraz i koniecznie zapytaj o ich opinie na temat konkretnego ośrodka.

Informacje, na które powinieneś zwrócić szczególną uwagę:

• Jak długo konkretna szkoła jest na rynku?

Unikaj takich, które dopiero powstały, bo najczęściej na początku istnienia stawiają na ilość kursantów, a nie na jakość szkolenia. (Chociaż, oczywiście, mogą być odstępstwa od tej reguły.)

• W jaki sposób odbywają się zajęcia teoretyczne?

Większość szkół podchodzi do tego bardzo nieprofesjonalnie. Najczęściej teoria jest nudna i omijana przez kursantów szerokim łukiem. Warto poszukać szkoły, która ma dobrych wykładowców, bo nieznajomość przepisów może się później okazać zgubna.

• Ilu instruktorów i ile samochodów posiada dany ośrodek?

Im więcej samochodów, tym mniejsza szansa, że będziesz miał odwoływane jazdy w przypadku jakiejś awarii. Tak samo ma się sprawa jeśli chodzi o liczbę instruktorów.

• Czy będziesz jeździł z jednym czy z kilkoma instruktorami?

Każde rozwiązanie ma swoje dobre i złe strony. Gdy jeździsz z jedną osobą przychodzi taki moment, że instruktor uodparnia się na Twoje najczęstsze błędy. Przestaje je zauważać albo nie chce mu się zwracać uwagi ciągle na to samo. Z drugiej strony, taki instruktor zna Cię dobrze i wie, na czym się skupić na jazdach.

Jeżdżąc ciągle jednym samochodem przyzwyczajasz się do jego działania. Przyzwyczajasz się do czułości hamulca, sprzęgła. Może się to zakończyć problemami z ruszaniem oraz zbyt ostrym hamowaniem na egzaminie.

Jeżdżąc z kilkoma instruktorami na kilku samochodach będziesz mógł lepiej opanować pracę sprzęgła. Każdy z instruktorów zwróci Twoją uwagę na inne aspekty jazdy, przez co będziesz mógł nauczyć się więcej.

• Czy będziesz jeździł samochodem z silnikiem benzynowym czy dieslem?

Koniecznie wybierz benzynę! Co prawda dieslem jeździ się o wiele łatwiej (płynniej i nie gaśnie przy ruszaniu), jednak do nauki tylko benzyniaki! Praktycznie we wszystkich WORDach egzaminy zdaje się na silnikach iskrowych i jeśli jeździłeś tylko dieslem na kursie przygotuj się na ciągłe szarpanie lub gaśnięcie przy ruszaniu, a w konsekwencji oblanie egzaminu.

• Cena.

Dla niektórych – kryterium decydujące. Zazwyczaj cena = jakość, więc zastanów się, czy opłaca się robić kurs gdzieś, gdzie jest bardzo tanio, a potem kupować dziesiątki godzin doszkalających przed egzaminem, które zazwyczaj już takie tanie nie są.

Gdy już podejmiesz decyzję nie pozostaje Ci nic innego jak być wytrwałym i nie poddawać się, nawet jeśli na początku nie idzie za dobrze. Prowadzenie samochodu jest czynnością złożoną i nie wszyscy od początku dobrze sobie z nią radzą. Tak jak w większości sytuacji i tutaj sprawdza się zasada, że trening czyni mistrza. Aby nauczyć się jeździć jak najszybciej nie rób długich przerw między lekcjami. Optymalne rozwiązanie to dwa, trzy razy w tygodniu. Staraj się wszystkie czynności w samochodzie wykonywać powoli i dokładnie. Gdy czegoś nie zrozumiesz nie bój się prosić instruktora o powtórzenie, nawet kilkukrotne, jak to zrobić.

Po skończonym kursie jak najszybciej zapisz się na egzamin (ale to temat na osobny artykuł) i nie łam się, jeśli od razu się nie powiedzie. Mało kto zdaje za pierwszym razem.

Zastanawiałem się, czy pisać tu jakiś wstęp, ale pewnie i tak wstępów nikt nie czyta, więc do dzieła. Kolejny wpis będzie już bezpośrednio związany z tematem bloga. Zapraszam wszystkich, którzy właśnie ucza się jeździć.